網頁

2015年12月2日

兩組資料組合而成的平均數與標準差

假設:
\( \begin{array}{rcl} X &=& \left\{ x_1, x_2, \cdots, x_m \right\} \\ Y &=& \left\{ y_1, y_2, \cdots, y_n \right\} \end{array} \)
為兩組不同的數據,它們的平均數與標準差分別為 \(\mu_x\)、\(\sigma_x\) 與 \(\mu_y\)、\(\sigma_y\)。

若將兩組資料合併為同一組,設新的平均數為 \(\mu\),標準差為 \(\sigma\),則:

  • \( \mu = p\mu_x + q \mu_y \)
  • \( \sigma^2 = p \sigma_x^2 + q\sigma_y^2 + pq(\mu_x - \mu_y)^2 \)

其中,\(p=\dfrac{m}{m+n}\)、\(q=\dfrac{n}{m+n}\)
因為:
\( \dfrac{x_1 + x_2 + \cdots + x_m}{m} = \mu_x \;\;\; \)
\( \dfrac{y_1 + y_2 + \cdots + y_n}{n} = \mu_y \;\;\; \)
所以:
\( \begin{array}{rcl} \mu &=& \dfrac{(x_1 + x_2 + \cdots + x_m) + (y_1 + y_2 + \cdots + y_n)}{m+n} \\ &=& \dfrac{m \mu_x + n \mu_y}{m+n} \\ &=& p \mu_x + q \mu_y \;\;\; ········· (1) \end{array} \)


另外,由「標準差公式」一文可知:
\( \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_m^2}{m} = \mu_x^2 + \sigma_x^2 \;\;\; \) ········· (2)
\( \dfrac{y_1^2 + y_2^2 + \cdots + y_n^2}{n} = \mu_y^2 + \sigma_y^2 \;\;\; \) ········· (3)
\( \dfrac{(x_1^2 + \cdots + x_m^2) + (y_1^2 + \cdots + y_n^2)}{m+n} = \mu^2 + \sigma^2 \;\;\; \) ········· (4)


將 (1), (2), (3) 式代入 (4) 式,可得:
\( \begin{array}{rcl} \dfrac{m(\mu_x^2 + \sigma_x^2) + n(\mu_y^2 + \sigma_y^2)}{m+n} &=& (p \mu_x + q \mu_y)^2 + \sigma^2 \\ \\ p(\mu_x^2 + \sigma_x^2) + q(\mu_y^2 + \sigma_y^2) &=& (p \mu_x + q \mu_y)^2 + \sigma^2 \end{array} \)
因此:
\( \begin{array}{rcl} \sigma^2 &=& p(\mu_x^2 + \sigma_x^2) + q(\mu_y^2 + \sigma_y^2) - (p \mu_x + q \mu_y)^2 \\ &=& p \sigma_x^2 + q \sigma_y^2 + (p-p^2)\mu_x^2 - 2pq \mu_x \mu_y + (q-q^2)\mu_y^2 \\ &=& p \sigma_x^2 + q \sigma_y^2 + p(1-p)\mu_x^2 - 2pq \mu_x \mu_y + q(1-q)\mu_y^2 \\ &=& p \sigma_x^2 + q \sigma_y^2 + pq(\mu_x^2 - 2 \mu_x \mu_y + \mu_y^2) \\ &=& p \sigma_x^2 + q \sigma_y^2 + pq(\mu_x - \mu_y)^2 \end{array} \)

2015年11月14日

相關係數公式

\( \dfrac{x_1 y_1 + x_2 y_2 + \cdots + x_n y_n}{n} = \mu_X \mu_Y + r \cdot \sigma_X \sigma_Y \)
因為:
\( r = \dfrac{ \left(\dfrac{x_1 - \mu_X}{\sigma_X}\right)\left(\dfrac{y_1 - \mu_Y}{\sigma_Y}\right) + \left(\dfrac{x_2 - \mu_X}{\sigma_X}\right)\left(\dfrac{y_2 - \mu_Y}{\sigma_Y}\right) + \cdots + \left(\dfrac{x_n - \mu_X}{\sigma_X}\right)\left(\dfrac{y_n - \mu_Y}{\sigma_Y}\right) }{n} \)
可整理成:
\( \begin{array}{rcl} r &=& \dfrac{ (x_1 - \mu_X)(y_1 - \mu_Y) + (x_2 - \mu_X)(y_2 - \mu_Y) + \cdots + (x_n - \mu_X)(y_n - \mu_Y) }{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ &=& \dfrac{\sum_{k=1}^n (x_k - \mu_X)(y_k - \mu_Y)}{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ &=& \dfrac{\sum_{k=1}^n (x_k y_k - \mu_X y_k - \mu_Y x_k + \mu_X \mu_Y)}{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ &=& \dfrac{\sum_{k=1}^n x_k y_k - \mu_X \sum_{k=1}^n y_k - \mu_Y \sum_{k=1}^n x_k + n \cdot \mu_X \mu_Y}{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ &=& \dfrac{\sum_{k=1}^n x_k y_k - \mu_X \cdot n \cdot \mu_Y - \mu_Y \cdot n \cdot \mu_X + n \cdot \mu_X \mu_Y}{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ &=& \dfrac{\sum_{k=1}^n x_k y_k - n \cdot \mu_X \mu_Y}{n \cdot \sigma_X \sigma_Y} \\ \end{array} \)
將分子的 \( \sigma_X \sigma_Y \) 乘到左邊可得:
\( r \cdot \sigma_X \sigma_Y = \dfrac{\sum_{k=1}^n x_k y_k}{n} - \mu_X \mu_Y \)
最後將 \( \mu_X \mu_Y \) 移到左邊即可得:
\( \dfrac{x_1 y_1 + x_2 y_2 + \cdots + x_n y_n}{n} = \mu_X \mu_Y + r \cdot \sigma_X \sigma_Y \)


⭐️ 注意:下面的公式可以視為 Y = X 時的特例(此時,相關係數 r = 1):
\( \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2}{n} = \mu^2 + \sigma^2 \)

2015年11月13日

標準差公式:E(X²) = E(X)² + Var(X)

\( \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2}{n} = \mu^2 + \sigma^2 \)
因為:
\( \sigma = \sqrt{\dfrac{(x_1 - \mu)^2 + (x_2 - \mu)^2 + \cdots + (x_n - \mu)^2}{n}} \)
兩邊平方:
\( \sigma^2 = \dfrac{(x_1 - \mu)^2 + (x_2 - \mu)^2 + \cdots + (x_n - \mu)^2}{n} \)
整理後可得:
\( \sigma^2 = \dfrac{(x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2) - 2\mu (x_1 + x_2 + \cdots + x_n) + n \mu^2}{n} \) ········ 1︎⃣
因為:
\( \mu = \dfrac{x_1 + x_2 + \cdots + x_n}{n} \)
所以:
\( x_1 + x_2 + \cdots + x_n = n \mu \)
代回第 1︎⃣ 式,可得:
\( \begin{array}{rcl} \sigma^2 &=& \dfrac{(x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2) - 2\mu (n \mu) + n \mu^2}{n} \\ & =& \dfrac{(x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2) - n \mu^2}{n} \\ & =& \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2}{n} - \mu^2 \end{array} \)
最後,將 \( \mu^2 \) 移項到左邊即可得:
\( \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2}{n} = \mu^2 + \sigma^2 \)
因為:
\( \begin{array}{rcl} E(X^2) &=& \dfrac{x_1^2 + x_2^2 + \cdots + x_n^2}{n} \\ E(X) &=& \dfrac{x_1 + x_2 + \cdots + x_n}{n} \\ Var(X) &=& \sigma^2 \end{array} \)
所以,這個數學式又可寫成:
\( E(X^2) = E(X)^2 + Var(X) \)

2015年11月5日

垂心公式

假設 H 為 △ABC 的垂心,則:
\( \begin{array}{rcl} H &=& \dfrac{(c^2+a^2-b^2)(a^2+b^2-c^2)}{16\Delta^2}\cdot A \\ & + & \dfrac{(a^2+b^2-c^2)(b^2+c^2-a^2)}{16\Delta^2} \cdot B \\ & + & \dfrac{(b^2+c^2-a^2)(c^2+a^2-b^2)}{16\Delta^2} \cdot C \end{array} \)
其中:
\( \Delta = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} \\ s = \dfrac{a+b+c}{2} \)

外心公式

假設 O 為 △ABC 的外心,則:
\( O=\dfrac{a^2(b^2+c^2-a^2)}{16\Delta^2}\cdot A + \dfrac{b^2(c^2+a^2-b^2)}{16\Delta^2} \cdot B + \dfrac{c^2(a^2+b^2-c^2)}{16\Delta^2} \cdot C \)
其中:
\( \Delta = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} \\ s = \dfrac{a+b+c}{2} \)

2015年10月31日

cos(2π/17) + cos(4π/17) + cos(8π/17) + cos(16π/17) = ?

\(\cos\left(\frac{2\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{4\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{8\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{16\pi}{17}\right)=?\)
假設:
  • \(\theta = \frac{2\pi}{17}\)
  • \(\omega = \cos\theta + i\sin\theta \)
則:
  • \( \omega^{17}=1 \)
  • \( 1+\omega + \omega^2 + \omega^3 + \cdots + \omega^{16} = 0 \)

為了讓後面的計算更簡潔易懂,我們進一步假設:
  • \( c_k = \omega^k + \omega^{-k} = 2\cos(k\theta) \)
  • \( x_1 = c_1 + c_2 + c_4 + c_8 \)
  • \( x_2 = c_3 + c_5 + c_6 + c_7 \)

其中:
\( \begin{array}{rcl} x_1 &=& c_1 + c_2 + c_4 + c_8 \\ &=& (\omega + \omega^{-1}) + (\omega^2 + \omega^{-2}) + (\omega^4 + \omega^{-4}) + (\omega^8 + \omega^{-8}) \\ &=& 2\left(\cos\left(\frac{2\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{4\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{8\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{16\pi}{17}\right)\right) \\ \end{array} \)
\( \begin{array}{rcl} x_2 &=& c_3 + c_5 + c_6 + c_7 \\ &=& (\omega^3 + \omega^{-3}) + (\omega^5 + \omega^{-5}) + (\omega^6 + \omega^{-6}) + (\omega^7 + \omega^{-7}) \\ &=& 2\left(\cos\left(\frac{6\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{10\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{12\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{14\pi}{17}\right)\right) \\ \end{array} \)

解題策略

如果我們可以算出 \(x_1\),那麼原來的問題就解決了。所以這裡先說明,下面打算用什麼方法算出 \(x_1\)。

下面我們會先算出兩個主要的結果:

  • \( x_1 + x_2 = -1 \)
  • \( x_1 x_2 = -4 \)

然後將 \(x_1\)、 \(x_2\) 當做是方程式:

\( x^2 + x -4 = 0 \)
的兩根,這時就可以順利導出:
\( \left\{\begin{array}{c} x_1 = \frac{-1+\sqrt{17}}{2}\\ x_2 = \frac{-1-\sqrt{17}}{2} \end{array} \right. \)
(註:由上面的圖可知 \(x_1\) 向右的向量較多,所以是正的;反之, \(x_2\) 是負的)

因此,我們就可以得到本問題的答案:

\( \begin{array}{rcl} \cos\left(\frac{2\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{4\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{8\pi}{17}\right)+\cos\left(\frac{16\pi}{17}\right) &=& \frac{x_1}{2} \\ &=& \frac{-1+\sqrt{17}}{4} \end{array} \)

進行計算

下面開始進行主要的計算:

因為:

\( 1+\omega + \omega^2 + \omega^3 + \cdots + \omega^{16} = 0 \)
所以:
\( \begin{array}{rcl} x_1 + x_2 &=& (c_1 + c_2 + c_4 + c_8) + (c_3 + c_5 + c_6 + c_7) \\ &=& \omega + \omega^2 + \omega^3 + \cdots + \omega^{16} \\ &=& -1 \end{array} \)

最後計算 \(x_1 x_2\):

\( x_1 x_2 = (c_1 + c_2 + c_4 + c_8) (c_3 + c_5 + c_6 + c_7) \)

由於這一項比較複雜,所以在乘開之前,我們先開發一個簡便的公式:

\( \begin{array}{rcl} c_m c_n &=& (\omega^m + \omega^{-m}) (\omega^n + \omega^{-n}) \\ &=& (\omega^{m+n} + \omega^{-(m+n)}) + (\omega^{m-n} + \omega^{-(m-n)}) \\ &=& c_{m+n} + c_{m-n} \end{array} \)

有了這個公式後,要計算 \(x_1 x_2\) 就比較方便了,例如:

\(c_1 c_3 = c_4 + c_2\)

因此,我們可以利用下表將 \(x_1 x_2\) 乘開:

\(x_1 x_2\) \(c_3\) \(c_5\) \(c_6\) \(c_7\)
\(c_1\) \(c_4 + c_2\) \(c_6 + c_4\) \(c_7 + c_5\) \(c_8 + c_6\)
\(c_2\) \(c_5 + c_1\) \(c_7 + c_3\) \(c_8 + c_4\) *\(c_8 + c_5\)
\(c_4\) \(c_7 + c_1\) \(c_8 + c_1\) \(c_7 + c_2\) \(c_6 + c_3\)
\(c_8\) \(c_6 + c_5\) \(c_4 + c_3\) \(c_3 + c_2\) \(c_2 + c_1\)
⭐️ 註:
\(c_2 c_7 = c_9 + c_5\)
但:
\(c_9 = \omega^9+\omega^{-9}= \omega^{-8}+\omega^{8} = c_8 \)

(注意:表中還有其他地方也有類似的轉換)
上表最特別的地方是:乘開後 \(c_1, c_2, c_3, c_4, c_5, c_6, c_7, c_8 \) 全部都剛好「出現四次」,也就是:
\(x_1 x_2 = 4(c_1 + c_2 + c_3 + \cdots + c_8) = 4(x_1 + x_2) = -4\)
因此,我們已經完成所有的計算。